โทแพส

โทแพสเป็นพลอยที่ได้รับความนิยมกันมาก สมัยโบราณพลอยสีเหลืองทุกชนิดถูกเรียกเป็นโทแพส คำว่าโทแพสได้มาจากภาษาสันสกฤตแปลว่า “ ไฟ ” เป็นชื่อของเกาะ Topazios ซึ่งเป็นเกาะลึกลับที่ไม่สามารถเดินเรือไปได้ ตั้งอยู่ในทะเลแดง (Red Sea) คาดว่าเป็นเกาะเดียวกันกับที่พบพลอยเพอริดอท (Peridot) โทแพสถือเป็นพลอยประจำราศีเดือนพฤศจิกายนพร้อมกับซิตริน (Citrine quartz)

เนื่องจากโทแพสมีรอยแยกแนวเรียบ 1 แนว ขนานกับฐานของผลึก การเจียระไนจึงต้องให้หน้าใหญ่เป็นสีโทนอ่อน สีที่โทนเข้มขึ้นส่วนใหญ่จะได้จากการเผา เคยเรียกผิดเป็นบราซิลเลียนโทแพส (Brazillian Topaz) โทแพสไร้สีชมพูอ่อน หรือฟ้าอ่อน อาจได้รับการฉายแสงเป็นสีน้ำตาล และเผาให้เป็นสีฟ้า กรรมวิธีนี้สีจะไม่จางหายไป

ชนิดและชื่อทางการค้า

1. เชอรี่โทแพส (Sherry Topaz) สีเหลืองอมน้ำตาลถึงส้ม หรือน้ำตาลอมเหลืองซึ่งจะมีสีที่นุ่มนวลกว่าพลอยซิตรินในควอทซ์ บางครั้งถูกเรียกว่า บราซิลเลียนโทแพส (Brazillian Topaz)

2. อิมพีเรียลโทแพส (Imperial Topaz) สีส้มหรือแดงส้ม เป็นสีที่หายากและมีค่าที่สุดในพลอย โทแพสสีเหลืองอาจนำมาฉายแสง (Irradiated) เพื่อให้เป็นสีอิมพิเรียลแต่สีอาจจางหายได้ในแดด

3. บราซิลเลียนโทแพส (Brazillian Topaz) ใช้เรียกในสีเหลืองส้มอ่อน หรือเหลือง ชื่อนี้จะใช้เรียกกับชนิดของโทแพสที่ขุดพบในบราซิล

4. โทแพสสีฟ้า (Blue Topaz) สีตามธรรมชาติส่วนใหญ่เป็นสีโทนอ่อน สีที่โทนเข้มขึ้นส่วนใหญ่จะได้จากการเผา เคยเรียกผิดเป็นบราซิลเลียนโทแพส (Brazillian Topaz) โทแพสไร้สีชมพูอ่อน หรือฟ้าอ่อน อาจได้รับการฉายแสงเป็นสีน้ำตาล และเผาให้เป็นสีฟ้า กรรมวิธีนี้สีจะไม่จางหายไป